Werkgroep Maloek

Dit e-mailadres wordt beveiligd tegen spambots. JavaScript dient ingeschakeld te zijn om het te bekijken.

• Jet van Bennekom,
• Lies Gualthérie van Weezel,
• Annette Cramer

De werkgroep zet zich in voor de jeugd. Het Oekraïense woord Maloek betekent: kleintje.

Wat doet de werkgroep?
De werkgroep Maloek ondersteunt al gedurende zo’n vijftien jaren kinderhuizen in Oekraïne. In het begin heeft Maloek vooral materiële ondersteuning geboden (kleding, speelgoed, schoolmaterialen, bedrijfswasmachines, etc.). De laatste jaren organiseert de werkgroep met name ondersteuning bij de ontwikkeling van nieuwe werkwijzen in kinderhuizen in Kiev. Hieronder wordt beschreven over de verschillende activiteiten die Maloek ondersteunt.

Zoals bijna alle tehuizen in de voormalige Sovjet-Unie is Kinderhuis nr. 12 een overheidsinstelling. Het heeft dan ook geen naam, maar een nummer. Het is een schoolinternaat waar zestig kinderen met lichte leer- en/of gedragsproblemen wonen en onderwijs krijgen. De kinderen zijn zeven tot zestien jaar oud. Alhoewel dit schoolinternaat een weeshuis heet, hebben verreweg de meeste kinderen één of twee bekende biologische ouders. Deze ouders zijn uit de ouderlijke macht ontheven op grond van bijvoorbeeld huiselijk geweld, verslavingsproblemen of onvermogen om hun kind behoorlijk te verzorgen en/of op te voeden. Er werd tot voor kort weinig ondernomen om de relatie met ouder(s), broers en zussen of andere verwanten opnieuw op te bouwen.

De medewerkers van Kinderhuis nr. 12 zijn in 2004, 2006 en 2007 te gast geweest bij jeugdzorgorganisatie Kompaan in Tilburg. Een aantal medewerkers van Kompaan heeft in 2004 en 2006 het kinderhuis in Kiev bezocht. Deze door Maloek georganiseerde en gefinancierde werkbezoeken hebben de medewerkers uit Kiev gesterkt in hun ideeën dat het belangrijk is om veranderingen in hun werkwijzen door te voeren. Zij vertrouwen nu nog meer op hun eigen inzichten om op een andere manier te durven gaan werken.

Waarom wordt juist dit kinderhuis ondersteund?
Kinderhuis nr. 12 is heel bijzonder. Met niet aflatende inspanning en motivatie trachten de medewerkers de leefomstandigheden van de kinderen die hier wonen te verbeteren. Ook de kracht en de volharding waarmee de medewerkers zich inzetten voor hun oud-leerlingen is bewonderenswaardig.
Nog belangrijker vindt Maloek, dat de medewerkers permanent op zoek zijn naar manieren om de pedagogische ondersteuning die zij de kinderen en jongeren bieden te verbeteren.
Kortom: dit weeshuis biedt de kinderen meer levensruimte en toont betrokkenheid en moed om dat te verwezenlijken.

Maloek ondersteunt de volgende activiteiten:

Meer aandacht voor het individuele kind en een positieve benadering
De medewerkers in Kiev willen meer individueel werken met de kinderen in plaats van hen vooral als groep te benaderen. Zij kiezen nu voor een positieve benadering. Dat wil zeggen dat zij meer willen voortborduren op wat de kinderen al kunnen in plaats van de nadruk te leggen op wat nog niet zo goed gaat.
Een andere manier van werken vergt aanpassingen in de accommodaties. In directe samenspraak met de kinderen en jongeren hebben de medewerkers in 2006 de leefruimtes verbouwd en heringericht.
De huiskamers zijn vergroot en zo ingericht dat de kinderen er ook individueel bezig kunnen zijn. Ze hoeven nu niet meer alles ‘als collectief’ te ondernemen. De oude - relatief grote - slaapzalen zijn verbouwd tot tweepersoons slaapkamers. De medewerkers hebben dit project de naam 'Right to Personal Space' gegeven. Maloek heeft met steun van Impulsis financieel bijgedragen aan deze verbouwingen.

Contacten met familie herstellen
De medewerkers willen waar mogelijk de familiebanden herstellen en de naaste verwanten intensiever betrekken bij het leven van de kinderen (iets dat onder het oude Sovjetregime geen enkele aandacht kreeg).
Inmiddels is er een ontmoetingsruimte voor familie opgezet. In deze ruimte is ook voorlichtingsmateriaal te vinden, bijvoorbeeld over stappen die ouders kunnen zetten als zij hun kind weer thuis willen opvoeden.
In 2006 hebben de medewerkers een ‘Social Services’- afdeling opgericht. Deze afdeling ondersteunt de jongeren én hun familie bij het herstellen van contacten en biedt hen waar nodig juridische ondersteuning.

Steun aan jongeren (zestien-plussers) na het verlaten van Kinderhuis nr. 12
Als de jongeren zestien jaar zijn dienen zij het weeshuis te verlaten. Ze zijn dan te jong, te onvoorbereid op een zelfstandig leven, te laag opgeleid en hebben doorgaans geen woonruimte.
Volgens de Oekraïense wet- en regelgeving mogen de medewerkers van schoolinternaten zich niet meer met deze jongeren bezighouden. Deze jongeren lopen daarom een groot risico om op straat te belanden en slachtoffer te worden van criminele praktijken.
Daarom worden gemotiveerde jongeren opgevangen vanuit een door (oud-)medewerkers van dit kinderhuis opgerichte NGO (Niet-Gouvernementele Organisatie). Medewerkers van deze NGO steunen jongeren bij het vinden en voltooien van een beroepsopleiding en bij het vinden en behouden van woonruimte. Zij steunen met dit project ook jongeren die niet in Kinderhuis nr. 12 woonden. De onderlinge steun die de jongeren elkaar kunnen bieden krijgt hierbij veel aandacht. Ook dit initiatief wordt door Maloek al meerdere jaren inhoudelijk en financieel gesteund.

Voor meer gedetailleerde informatie over de activiteiten wordt verwezen naar de artikelen die hierover zijn gepubliceerd in de vorige edities van de OeKU-Nieuwsbrief. Klik op onderstaande links om deze artikelen online te lezen (PDF-formaat):

- Artikel Maloek 2007
- Artikel Maloek 2006
- Artikel Maloek 2005
- Artikel Maloek 2004

Alle betrokkenen (de collega’s uit de jeugdzorg in Kiev en Tilburg én Maloek) zijn doordrongen van het feit, dat internationale uitwisselingen vooral zin hebben als ze breed gedragen worden en een zekere continuïteit hebben.
Daarom heeft Maloek dit tweejarig traject (in 2006 en 2007) ten behoeve van deskundigheidsbevordering opgezet. Het voornemen is om deze inhoudelijke uitwisselingen en ondersteuning bij de vernieuwing van de jeugdzorg in 2008 voort te zetten. Als de financiën het toelaten, wordt samen met de medewerkers van Kinderhuis nr. 12 onder andere een scholingstraject voor andere kinderhuizen uit Kiev en omgeving opgezet. Deze kinderhuizen hebben te kennen gegeven zeer geïnteresseerd te zijn in de veranderingen, evenals de (locale) overheid.

Financiële middelen
Om bovenstaande initiatieven te verwezenlijken is Maloek voortdurend op zoek naar financiële middelen. Vele particulieren en diverse organisaties gaven reeds een bijdrage. De volgende organisaties noemen we speciaal (klik op de namen om naar de websites van deze organisaties, indien aanwezig, te gaan):
- Stichting Kompaan (Tilburg)
- Impulsis
- Kerk in Actie
- de Fraters van Tilburg
- Vereniging Jeugd- en Kinderzorg (Zwolle)
- Willy Staat Stichting
- Johanna Bode Stichting (België)